Een aantal Prayer frames van de crypte van Keizer Napoleon III zijn terecht.

 Een aantal Prayer frames 

uit de crypte van Keizer Napoleon III zijn terecht.

=>Even opfrissen voor de bloglezer die deze historie nog niet kent.  

2014

Kort samengevat:

In het weekend van 22 februari 2014, werd een zware nachtelijke kraak gepleegd in de keizerlijke crypte in de benedictijnenabdij van Farnborough in het Zuid-Engelse graafschap Hampshire. 

De abdij en de crypte werden door de Franse ex-keizerin Eugenie gesticht in de jaren 1880, toen ze al bijna tien jaar in Franse ballingschap leefde. 
Ze wilde een ‘oord van gebed’, een plek waar haar man, ex-keizer Napoleon III, die in 1870 verjaagd was en in 1873 in Engeland overleed, en haar zoon prins Louis Napoléon in vrede konden rusten. 

Bij de diefstal verdwenen drie lijsten in verfijnd houtsnijwerk, met daarin gekalligrafeerde gebeden  in het Frans en in het Latijn. 
De ingelijste gebeden, die op het altaar in de crypte stonden, waren bestemd  voor Napoleon III maar ook voor prins Louis-Napoleon, de ‘Prince Impérial’, die op 23-jarige leeftijd sneuvelde in Britse dienst tijdens de oorlog tegen de Zoeloes in 1879. Enkele gebeden werden gevonden in zijn portefeuille nadat hij sneuvelde. 
Op de verdwenen lijsten stonden versieringen met bloemenranken en initialen N met de keizerskroon.

2026 ( 12 jaar later)

Men dacht dat ze voor altijd verloren waren, totdat Paul Gostelow, een antiekhandelaar uit Derbyshire, de politie belde om te zeggen dat hij er twee in zijn bezit had. Hij vertelde de agenten dat hij zich realiseerde dat ze uit de tijd van Napoleon stamden door de N en kroon. De politie van Hampshire verklaarde na onderzoek bij het International Stolen Arts Register dat het om de prayer frames uit de crypte ging. De derde grootste frame blijft vermist maar men is er naar op zoek.

Toen ik de foto's van de twee frames zag op de website van de BBC, moest ik toch even schrikken. Het leek erop dat ze gedumpt zijn geworden in een gracht langs de weg. Vele onderdelen zoals een aantal lijsten en de kuif zijn gewoon verdwenen, dit hoogst waarschijnlijk door gebruik van beenderlijm.  Verstekken staan op, hout is krom getrokken en gebarsten, krassen en deuken, kleur en bladgoud zo goed als verdwenen. Oef.... het zal voor de restaurateur in Engeland een hele opgave zijn..... maar ben blij dat er reeds twee exemplaren teruggevonden zijn.  Met dank aan oud cursist Kris Deville die me op de hoogte bracht van deze ontdekking. ( BBC News)

2015, De opdracht

In 2015 nam Abt Dom Cuthbert Brogan een eerste keer contact met me op, met de vraag of het mogelijk zou kunnen zijn om kopieën te vervaardigen van de gestolen items, en dit op basis van nog één klein stukje originele lijst en een aantal vergeelde foto's.

 Na wat rekenwerk, het inschatten van de complexiteit en het contacteren van een aantal andere vaklui, aangezien meerdere technieken en vakkennis aan dit project te pas kwamen, heeft het dan nog een hele tijd geduurd voor we groen licht kregen, dit omdat ook de verzekeringskwestie nog uitgeklaard moest worden.

 We hebben deze opdracht pas gestart in 2017, dit omwille van  de reeds goed gevulde agenda en met de vraag of hun opdracht ook gecombineerd mocht worden met andere opdrachten, en zoals Abt Dom Cuthbert Brogan me reeds een aantal maal toevertrouwde, "We monks have patience".

Einde 2022 hebben we de crypte van Keizer Napoleon III van een aantal mooie replicas kunnen voorzien.

Mocht er iemand interesse hebben in het artikel uit 2015, ( Krant het belang van Limburg)  te lezen?

=> link blog: Gestolen lijsten uit de Keizerlijke crypte reproduceren

Het maken van de lijsten 

LINK =>   In hout gesneden en vergulde lijsten voor de Crypte van Napoleon III 

Het resultaat uit 2022.

www.patrickdamiaens.info

In hout gesneden en vergulde lijsten voor de Crypte van Napoleon III | Gesculpteerde lijsten in Notelaar voor Keizer Napoleon III zijn crypte

In hout gesneden en vergulde lijsten voor de Crypte van Napoleon III |
  Gesculpteerde lijsten in Notelaar voor Keizer Napoleon III zijn crypte

Gesculpteerde lijsten in Notelaar vervaardigd 
voor de crypte van Keizer Napoleon III.

___________________________

_____________

In de maand februari 2014 werd uit de Keizerlijke crypte van Napoleon III in St-Michaels Abbey in Farnborough (UK) een aantal objecten ontvreemd, het betrof drie historische ingelijste gebeden, uitgevoerd in kaligrafie en boekverluchting (in het Frans en latijn). 

De 3 gestolen lijsten in notelaar (of prayer frames) werden speciaal voor deze crypte vervaardigd rond 1881 in opdracht van Keizerin Eugénie, gemalin van Keizer Napoleon. 

In 2015 nam Abt Dom Cuthbert Brogan een eerste keer contact met me op, met de vraag of het mogelijk zou kunnen zijn om kopieën te vervaardigen van de gestolen items, en dit op basis van nog één klein stukje originele lijst en een aantal vergeelde foto's. 

Na wat rekenwerk, het inschatten van de complexiteit en het contacteren van een aantal andere vaklui, aangezien meerdere technieken en vakkennis aan dit project te pas kwamen, heeft het dan nog een hele tijd geduurd voor we groen licht kregen, dit omdat ook de verzekeringskwestie nog uitgeklaard moest worden.

We hebben deze opdracht pas gestart in 2017, dit omwille van  de reeds goed gevulde agenda en met de vraag of hun opdracht ook gecombineerd mocht worden met andere opdrachten, en zoals Abt Dom Cuthbert Brogan me reeds een aantal maal toevertrouwde, "We monks have patience".

Originele Napoleon III lijst in Farnborough Abbey

Originele Napoleon III lijst in Farnborough Abbey

Een van de originele lijsten in Farnborough Abby in de crypte,
uiterst links op de foto, achter Prins Jean-Christophe Napoléon.

Door het kleine stukje notelaren lijst dat ons toegezonden werd door Dom Cuthbert Brogan konden we nieuwe ontwerpen maken, het was een referentie voor het bepalen van de (+/-)totaal afmetingen van de frames, het toegezonden fotomateriaal ging dienen bij het ontwerpen van de ornamenten en decoratie die op de prayer frames aanwezig waren.

In gesprek met de meubelmaker die de constructie zou maken
(S. Kirilov, Arnhem)

De op ware grootte getekende ontwerpen zijn dus gebaseerd op een aantal vrij onscherpe foto's in een niet al te beste conditie zoals ik reeds vermelde, het was dus ook niet gemakkelijk om de juiste decoratieve elementen en sfeer uit eind 19de eeuw te recreëren.  

Het meest opvallende ornament is de grote letter N van Napoleon in de 4 hoeken, verder staan in het platte gedeelte van de Neo-Rennaissance frame uitgewerkt, acanthus bladmotieven, bloemen en twijgjes, griffioenen en monsters. Dit allemaal versiert met een parellijst en de typische Keizerlijke Napoleon III kroon met 5 adelaars.

Na het beëindigen van de ontwerpen was er nog even de zoektocht naar het nodige notelaren hout en kon een meubelmaker gecontacteerd in Utrecht die mij de vrij simpele constructie kon vervaardigen. 

Na het aanbrengen van de tekening op de frame constructie, kon het overbodige hout rond de ornamenten voorzichtig verwijderd worden ( met een bovenfrees) en het eigenlijke sculpteren-snijden van de ornamenten-design kon beginnen. 

Groot waren de ornamenten niet, bijna miniatuur en heb speciaal voor deze lijsten-frames speciaal miniatuur houtsnijbeitels moeten aankopen.

Na het beëindigen van de decoratieve platte onderdelen van de frames konden deze terug naar de meubelmaker gebracht worden en het volgende proces, het vervaardigen en aanbrengen van de contour lijst (tore lijst) kon beginnen. Ook het kleine bagetten lijstje dat een opdeling maakt tussen de verschillende decoratieve elementen moest nog vakkundig op de platte delen verlijmd worden en deze werd in ons atelier nog van een parellijst voorzien.

De contour lijst aan de bovenzijde, waar zich een kuif met de Keizerlijke kroon bevond werd nog niet tegen de platte deel van de frames bevestigd, dit zou in een later stadium  gebeuren. Het was praktischer eerst de kuif appart te sculpteren-snijden.  Hoe we deze Napoleon III kuif ( of fronton) gesneden hebben kunnen jullie in onderstaande link lezen. 

Dit onderdeel ( tore lijst met kroon ) heb ik dan later zelf verlijmd.

https://ornamentsnijder.blogspot.com/2022/03/een-kuif-voor-een-lijst-snijden.html

Het volgende stadium was bijzonder moeilijk, we bevonden ons op vrij onbekend terrein, erg stressvol aangezien we reeds wisten dat producten, water, combinatie van...  schade of problemen konden veroorzaken, en het zou dan heel erg moeilijk of zelfs niet deze fout te herstellen. Maar we kozen in samenspraak met specialisten ter zaken uiteindelijk voor een kleur op basis van alcohol, een kleur die speciaal voor dit project werd aangemaakt, en dit op basis van het kleine lijstje zoals eerder reeds besproken.

Uiteindelijk hebben we gebruik gemaakt van een kleurpatina, met daarop ongefilterde schellak ( licht oranje) beide werden met een professioneel spuittoestel en perslucht aangebracht, en dit in meerdere lagen, om een mooie egale verneveling te garanderen. Door gebruik te maken van producten op basis van alcohol, was het 'opruwen van het hout' dan ook tot het minimum herleid.

Ook was het aanbrengen van shelllak als afwerkings laag de beste keuze die we konden maken, aangezien de dame die het bladgoud zou aanbrengen ook schellak zou gebruiken voor het beschermen van  het 24 K bladgoud. Zodat er zeker geen conflict zou kunnen ontstaan bij het aanbrengen van verschillende eindproducten.

Na het aanbrengen van kleur, patina en schellak kon het laatste deel, het vergulden beginnen, ook hier moest de dame van het kleuren zich baseren op de vergeelde foto's die ons uit het Verenigd Koninkrijk waren toegezonden. 

Helaas heb ik niet veel info op dit moment wat de aanpak is geweest, maar ik weet wel dat ze twee onderlagen ( dient als basis voor het goud) heeft aangebracht voordat ze twee lagen 24 K goud aangebracht heeft, bijzonder secuur werk. 

Eerst op een proefstuk :

Vooraleer ze haar techniek op de drie frames zou aanbrengen heeft ze dit eerst op het proefstukje uitgeprobeerd. Zo kon lustig geëxperimenteerd worden.

Na het beëindigen van deze laatste etappe moet ik toegeven dat dit project, interessant en bijzonder leerrijk geworden is, we kregen te maken met nieuwe technieken, moeilijkheden en de nodige oplossingen. Het het doet ons plezier dat de opdrachtgever erg tevreden was met het behaalde resultaat. We bedanken ook iedereen bij de medewerking en steun bij de creatie van deze uitzonderlijke opdracht.

In hout gesneden en vergulde lijsten voor de Crypte van Napoleon III |  Gesculpteerde lijsten in Notelaar voor Keizer Napoleon III zijn crypte

https://www.patrickdamiaens.info

Een kuif voor een lijst snijden | Houtsnijwerk voor schilderijlijsten | Lijst in Napoleon III-stijl

 

Een kuif voor een lijst snijden 

 Houtsnijwerk voor schilderijlijsten 

Het was een bijzondere opdracht die ik kreeg vanuit het Britse Farnborough. Iets specifieker, van de benedictijnenabdij die er gesticht is door de Franse Keizerin Eugénie (1826-1920) om er het mausoleum voor haar echtgenoot Keizer Napoleon III (1808-1873) en haar zoon de  ‘Prince Impérial' (1856-1879). Na het overlijden van de Keizerin werd ook haar stoffelijk lichaam bijgezet in deze crypte.

In 2015 werden een aantal prayer frames ( ingelijste gebeden) gestolen uit de Keizerlijke crypte. En op vraag van Abt Dom Cuthbert Brogan werden 3 nieuwe frames ( kaders) gemaakt in Franse Notelaar. 

Deze ragfijn gesneden kaders-lijsten in opdracht gemaakt voor de Keizerin bevonden zich voor de diefstal op het altaar in de crypte. Deze frames waren bestemd voor haar gemaal Keizer Napoleon III maar ook voor prins Louis-Napoleon, de ‘Prince Impérial', die op 23-jarige leeftijd sneuvelde in Britse dienst, tijdens de oorlog tegen de Zoeloes in 1879. 

Enkele gebeden werden gevonden in zijn portefeuille nadat hij sneuvelde. Deze teksten werden sierlijk in kaligrafie uitgevoerd. Op de verdwenen notelaren lijsten stonden versieringen met bloemen, ranken, griffioenen en de initialen N met de keizerskroon.

Nadat ik het houtsnijwerk (de ranken, bloemen, parellijsten, initialen...) op de vlakke delen van de kaders waren aangebracht, heeft de meubelmaker rond dit deel een notelaren lijst aangebracht, enkel het deel waaraan de kuif was bevestigd werd na het snijden van de ornamenten gefixeerd. 

Het bepalen van de afmetingen van de kuif was een eerste horde die genomen moest worden. Afmetingen en details kon enkel bepaald worden aan de hand van twee foto's en een stukje lijst van één van de originele lijsten, die Dom Cuthbert Brogan nog in zijn bezit had. 

Na het ontwerpen van de kuif (of zoals ze in België wel eens zeggen 'fronton' ) werd de tekening  overgebracht op het hout en kon het uitzagen beginnen. 

Het uitgezaagde deel werd op een stukje MDF gelijmd zodat we de kuif tussen de stoothaken van de werkbank kunnen bevestigen.  (Tussen kuif en MDF verlijmen we papier, zodat we later op gemakkelijke wijze kuif van MDF kunnen  scheiden)

Ik kan niet helemaal in detail gaan hoe we de kroon met lint gesneden hebben, maar we zijn begonnen met het centrale deel, na het beëindigen van de kroon  overgestapt naar het lint aan beide zijden. Hoe meer we vorderden hoe meer detail aangebracht werd.

Zoals ik reeds vermelde de vormgeving van kroon en lint was gebaseerd op twee foto's die we in ons bezit hadden, met een vergrootglas en Google, wat Napoleon III ornamenten betreft, hebben we zo goed als mogelijk de juiste sfeer in de kuif proberen weer te geven dat aanleunt bij het origineel en de tijdsgeest.

De foto hierboven toont Prins Jean-Christophe Napoleon in het bijzijn van Dom Guthbert Brogan en enkele broeders in de crypte van Keizer Napoleon III in Farnborough Abbey . De Prins is de achter-achter-achterkleinzoon van Jerome Bonaparte, Napoleon I's broer en koning van Westfalen. En aangezien Napoleon I, noch Napoleon III,  geen levende mannelijke erfgenaam  heeft nagelaten, is de lijn van opvolging via de familie van Jerome. De Prins is een volle neef aan Napoleon III. 

(Achter Prins Jean-Christophe Napoleon ziet u op het altaar één van de originele frames staan)

Een aantal stadia van bewerkingen

Lijst in Napoleon III-stijl
Tekening op het hout plaatsen

Uitzagen van de Napoleon III kuif ( Fronton)

Kuif bevestigd op MDF (Tussen kuif en MDF, papier)

Modelleren van de kuif

Aan de hand van een foto en vergrootglas
het origineel zo goed mogelijk reproduceren

Achterkant van het lint wegsnijden

Kuif van MDF verwijderen

Achterkant van kuif afwerken, een deken dient als buffer bij het snijden
zodat we de voorkant van de kuif niet beschadigen

We kunnen aan kuif no2 beginnen, nu hebben we een voorbeeld

Alle 3 de notelaren frontons of kuiven zijn af

 

Houtsnijwerk voor schilderijlijsten | Lijst in Napoleon III-stijl

Een kuif voor een lijst snijden | Lijst in Napoleon III-stijl

https://www.patrickdamiaens.nl

Voormalige Keizerlijke paleis van Keizer Napoleon III in het Louvre | Appartement van Napoleon III in het Louvre

Appartement van Keizer Napoleon III in het Louvre

Het Keizerlijke appartement van 
Keizer Napoleon III in het Louvre, Parijs.

_____________________
_______________

Voormalige Keizerlijke paleis van Keizer Napoleon III in het Louvre |
De rode cirkel op de kaart verduidelijkt waar we ons bevinden.

Het Louvre

Het is reeds een aantal keer voorgevallen dat ik het voormalige Keizerlijke paleis van Napoleon III bezocht heb, deze zijn gelegen in de Richelieu vleugel van het Louvre. Het Louvre is de meest vermoeiende toeristenval van Parijs en het grootste museum  van de wereld met ongeveer 14 km te bewandelen zalen en gangen.

Napoleon III

Niet voor iedereen weggelegd: de overvloed aan goud en ornamenten, het is voor sommigen overdreven en kitscherig. Ook bij mijn eerste bezoek in het jaar 1997 was het naar mijn persoonlijke smaak net iets erover.  Blijkbaar door de opkomst van het minimalisme in de architectuur en het hedendaags interieur in combinatie met mijn persoonlijke interesses heb ik de Napoleon III stijl erg weten te waarderen. 

In het Louvre heeft men de mogelijkheid uit een keuze van drie vleugels, deze zijn Denon dat langs de Seine ligt, Sully rondom de Cour Carré en Richelieu aan de zijde van Rue Rivolli. Vanuit de centrale hal onder de piramide nemen we de roltrap richting Richelieu.

Let op, stel je doelen in het Louvre: want op weg naar de Keizerlijke appartementen passeer je vele gangen en zalen en is de kans groot dat je je laat afleiden en voorbijgaat aan je doel. Via een aantal prachtige uit Franse steen gehouwen monumentale trappen bereiken we de Keizerlijke appartementen.  

Schilderij Napoleon III in het Louvre |

Voormalige Keizerlijke paleis van Keizer Napoleon III in het Louvre

Telkens weer blijft het moeilijk om degelijke foto's te maken die van een zodanige kwaliteit zijn, dat ze kunnen dienen in een educatief blog onderwerp. 

Tot ik in februari 2019 in het gezelschap was van een aantal cursisten houtsnijden en opnieuw een bezoek bracht aan deze zalen en wat bleek, dat de nieuwe generatie smartphones van een betere kwaliteit zijn dan ik dacht en dat er verborgen talenten onder de cursisten aanwezig waren. Mijn dank gaat dan ook vooral uit aan cursist Gunther Moens die dit blogitem over het Keizerlijk Paleis in het Louvre van mooie afbeeldingen heeft voorzien.

 

Een steeds weerkerend en ook wel grappig moment, bij het betreden van de vertrekken zijn de commentaren van de buitenlandse toeristen. Blijkbaar zijn ze niet vertrouwd met de Franse geschiedenis en beschouwen ze deze ruimtes als het Keizerlijke paleis van Napoleon Bonaparte, een andere Franse Keizer die iets meer naamsbekendheid heeft, maar niets met dit Keizerlijk paleis in het Louvre te maken heeft.

Oh 'Napoleon Bonapartes appartement' hoor je een Amerikaanse toeriste roepen. Ik heb haar dan toch even verduidelijkt dat het niet om Napoleon Bonaparte zijn residentie ging die Frankrijk 'bestuurde' van 1799-1815, maar dat dit het appartement van Napoleon III was. 

Deze Franse Keizer was het neefje van Napoleon Bonaparte en regeerde van 1851-1870. 'Oh, I did not know that, thank you' was haar antwoord. Het is soms heel verstandig ook even de kleinere letters te lezen op de bordjes.  Een steeds grotere groep 'toeristen' is steeds meer en meer met zichzelf op social media en het maken van selfies bezig. Het is zo erg geworden dat er nog niet meer naar de verklaring op de bordjes gekeken wordt. 

 

Het grote salon met vergulde boiserie
Keizerlijke paleis van Keizer Napoleon III in het Louvre

Voormalige Keizerlijke paleis van Keizer Napoleon III in het Louvre

De vele projecten van Napoleon III omvatten o.m. de voltooiing van het Louvre, dat zijn eigen verblijf in het paleis van de Tuileries verbond. 

Begin 1852 nam de "prins-president" Lodewijk Napoleon Bonaparte er zijn intrek. Eind dat jaar liet hij zich tot keizer Napoleon III kronen en kwam er opnieuw een heuse hofhouding in het paleis.

Napoleon III liet grote werken uitvoeren. 

Met de hulp van  architect Louis Visconti voltooide hij het plan van Hendrik IV om Louvre en Tuilerieën tot harmonieus geheel te maken. Na afbraak van de laatste gebouwen die in de weg stonden, werd noordelijke galerij doorgetrokken tot het Louvre, dat nu langs twee kanten met de Tuilerieën was verbonden.

Rond 1870 waren de werken afgelopen. Het grandioze complex zou maar een kort leven beschoren zijn. In september van dat jaar werd Napoleon III gevangen genomen na de slag bij Sedan. Toen daarop opnieuw een volksopstand losbrak, moest keizerin Eugénie via de Grande Galerie vluchten.

De appartementen van keizerin Eugénie bevonden zich in het deel van het Louvre dat door Napoleon III werd gereconstrueerd en ontsnapten aan de vernietiging tijdens de Parijse Commune. Ze waren lang bezet door het Franse Ministerie van Financiën, maar zijn hersteld in hun oorspronkelijke uiterlijk en vormen een goede illustratie van de Napoleon III-stijl. Deze appartementen hebben we in dit blog onderwerp bezocht, er volgt een fotoreportage van die dag.

Een aantal impressies 
van ons bezoek  in februari 2019

Het Louvre, Richelieu

Ornamenten in Franse steen

Keizerlijke paleis van Keizer Napoleon III in het Louvre |
Monumentale trappen in Franse steen

Interieur in Napoleon III-stijl |
Overdadige decoratie van ornamenten en bladgoud

Appartement van Napoleon III in het Louvre | Vergulde boiserie

Appartement van Napoleon III in het Louvre | Louvre Parijs

Voormalige Keizerlijke paleis van Keizer Napoleon III in het Louvre | 
Appartement van Napoleon III in het Louvre

Voormalige Keizerlijke paleis van Keizer Napoleon III in het Louvre | 
Napoleon III

https://www.patrickdamiaens.nl