De Meubelmaker Jean Mullens uit Luik | Garderobekast in Luikse stijl | l’Hôtel des Ventes Élysée in Luik

Garderobekast in Luikse stijl | l’Hôtel des Ventes Élysée in Luik 

De Meubelmaker Jean Mullens uit Luik 

Garderobekast in Luikse stijl 

 l’Hôtel des Ventes Élysée in Luik 

Op 25 januari werd er in l’Hôtel des Ventes Élysée in Luik een eikenhouten garderobe kast 'Luikse stijl' geveild. De kast was gesigneerd door Jean Mullens uit Luik en stond 4000-5000 euro geprijsd. 

Toen ik ze online in de cataloog ontdekte, zei ik bij mezelf: ‘ha, dat type van kwaliteit komt me bekend voor’. Ik kwam dit soort kasten in de periode 1986 - 1990 namelijk geregeld tegen op evenementen in Luik of in het atelier-toonzaal van Jean Mullens en had toen reeds een persoonlijke professionele mening over dit soort garderobe kasten. 

Ik was eigenlijk een beetje nieuwsgierig en wou weten of ik nog steeds dezelfde mening had dus op zondag 24 januari ben ik toch even naar Luik gereden om te gaan ‘nieuwsgierigen’.

Jean Mullens, ébéniste

Wie is Jean Mullens? Jean Mullens is een meubelmaker en zijn atelier lag in de Rue Adolphe Borgnet 26 in Luik.  Overleden te Liège op zaterdag 29 januari 2011 op 78 jarige leeftijd

In de periode 1980-1991 waren er een aantal houtsnijders  die in onderaanneming werkten voor deze Luikse meubelmaker. Ook ikzelf heb in de periode 1989 tot en met 1991 op geregelde tijdstippen voor het atelier Mullens een meubel gesculpteerd. 

De meesten van  deze sculpteurs-houtsnijders hebben persoonlijke ontwerpen gemaakt voor het atelier Mullens en hielden zich thuis in hun eigen atelier bezig met het uitsnijden van deze composities van ornamenten. Ik ken deze houtsnijders  (bijna) allemaal met naam en ook de chronologie ervan toen ze actief waren voor het atelier Mullens. 

Aan de kwaliteit van het snijwerk kon je meestal opmaken wie het gesneden had. De ene houtsnijder presenteerde een wat beter resultaat dan de andere en deze gezonde competitie hield je scherp en een beetje gezonde jaloezie tussen de houtsnijders was toen de normaalste zaak. 

Kwaliteit was op dat moment geen ijkpunt voor degene die het meubel kocht. Wel was het een belangrijk gegeven dat het meubel afkomstig was van het betreffende atelier.

De jaren ‘70 – ‘80 waren gouden jaren voor het atelier Mullens:  een relatief grote groep mensen zat verveeld met hopen geld, als u begrijpt wat ik bedoel en zagen dit zuur verdiende geld graag geïnvesteerd in een kast van een bekend Luiks atelier. 

Er werden voor bepaalde types kasten bedragen neergeteld waar je als jonge snaak alleen maar van kon dromen en toen op dat moment niet begreep waarom deze "Luikse kasten" zoveel moesten kosten.

Luik

Zelf volgde ik in Luik tussen 1986-1989 de 3 jarige opleiding Luiks houtsnijwerk (Section sculpture) aan het Don Bosco Instituut aan de Rue des Wallons en werden we door onze 'professeurs sculpture sur bois' de correcte wijzen aangeleerd hoe we ornamenten moesten tekenen, composities ontwerpen en  modeleren van individuele ornamenten in hout. 

Deze mensen leerden ons een correcte visie te krijgen over hoe bepaalde ornamenten verhoudingsgewijs in vorm en dikte er uit moeten zien, maar ook - en niet onbelangrijk-, hoe het niet moest.

Als je 3 jaar in Luik hebt vertoefd dan leer je aardig de stad kennen. Zo kwam ik in de jaren 1986-1989 ook wel eens in de Halles de Foire (Expo hallen) in Coronmeuse’ dat gesitueerd is aan de rand van Luik richting Maastricht aan de oevers van de Maas. 

Jaarlijks waren er een aantal exposities en jaarmarkten zoals VERT en Habitat waar meubelmakers zoals Jean Mullens en zijn directe concurrent Yvan Guilmot steeds aanwezig waren.  

Jaar na jaar zag je hun stands synchroon groter worden en ook de folders en magazines werden steeds luxueuzer en dikker. Hilarisch soms: had Y.Guilmot in het voorjaar op VERT een folder met twee omslagen dat had  Mullens in het najaar op Habitat er eentje met 4 omslagen. Ze konden elkaar het licht in de ogen niet gunnen.

Stond de ene met Koningin Fabiola in zijn folder afgebeeld, moest de andere ook een manier vinden om een bekend gezicht voor zijn prospectie te vinden. Voor Mullens was dat de Paus Johannes II in 1991. 

De twee vonden steeds een manier om het belang van het hun atelier in de kijker te plaatsen en werden steeds creatiever om de lat op deze manier hoger te leggen. Eén anekdote van mijn leraar in Luik die me steeds is bijgebleven: "ze zijn zelfs ooit op een van deze evenementen op de vuist gegaan." 

Jean Mullens, Luik
De betreffende kast op de cover van een prospectie

Guilmot

En vele jaren later kwam ikzelf in aanvaring met Dhr. Guilmot. Ik stond net als hem op de Brusselse beurs Art et Artisan (1997) in het trammuseum in Woluwe. Bij de opbouw van de stands, enkele dagen voor de start van het evenement had hij me opgemerkt en was hij gaan klagen bij de organisatie. 

Hij vond en stond erop dat hij de exclusiviteit moest krijgen wat Luikse meubels betreft. Niet iedereen in de organisatie was met hem eens want ik ook had namelijk betaald om mijn vakmanschap te tonen aan een groot publiek. Maar toch werd me gevraagd om de Luikse kast die op mijn stand stond te verwijderen. 

Als tegenprestatie zou ik een interview op RTBF radio krijgen en mocht ik in discussie gaan met Guilmot wat Luikse meubels betreft. Op dat moment heb ik dan toch voor een advocaat gekozen. ‘s Anderendaags, de dag voor de opening, heb ik het naamkaartje van mijn advocate afgegeven aan de organisatie met de mededeling dat als er nog problemen waren, dat ze haar maar moesten bellen. Opeens was er geen probleem meer!

En enkele dagen later heeft moeder natuur, mede door ontbrekende restauratiesubsidies aan de daken van het trammuseum, ervoor gezorgd dat zijn grote stand vol Luikse meubels waterschade opliep. Zoete wraak op dat moment. Men zegt dat je nooit kwaad mag spreken over de doden, maar ik moest het toch even kwijt, nu ik het nog kan.

Terug naar de Luikse garderobe kast

De garde robe is rond 1989-1990 ontstaan, waarom? Deze bewering kan ik staven omdat ik 4 a 5 jaar lang  het gamma aan prospecties aangeboden door Jean Mullens en Y. Guilmot op VERT en Habitat steeds als souvenir meegenomen heb. Aangezien de folder in full color was en reeds met 5 omslagen en dat de betreffende garde-robe niet in vorige prospecties voorkwam, kan ik deze garderobe kast plaatsen in dit tijdsframe. 

Maar wie heeft ze nu eigenlijk gesneden? Zeker is dat het niet iemand van Don Bosco is geweest. We herkennen niet de hand van iemand die een opleiding aan Don Bosco in Luik heeft genoten: niet wat betreft het ontwerp en zeker niet wat de uitvoering betreft. 

Even naar één van mijn ex-leraars getelefoneerd en hem wat afbeeldingen die ik nam in Luik per mail gezonden, met de vraag wat meer uitleg te verschaffen. 

Hij zei me dat hij in +/-1980-1982  weliswaar een aantal kasten voor Jean Mullens had ontworpen en gesneden maar dat het betreffende exemplaar niet van zijn hand was. Hij herkende wel vormgeving en een aantal specifieke details  die hij ontworpen had in +/-1980. 

De basis van de toenmalige ontwerpen was het boek Château Rambouillet uit 1978, een A3 formaat farde van dit Frans kasteel vol met detail opnames van het interieur. En effectief op de garderobe kast herken je de vormgeving en composities die eerder Frans als Luiks aandoet. Waarschijnlijk zijn de ontwerpen op de kast 'recyclage' van de ontwerpen van mijn ex-leraar, een manier van werken dat veel voorkwam. Hij zei me ook dat hij in 1985 leraar aan het Don Bosco instituut is geworden, en dat hij verplicht werd, wat logisch is, een andere manier van ontwerpen "De Luikse manier" heeft moeten aanleren.

Een mogelijke recyclage van een ontwerp dus. Het leek hem erop dat de originele ontwerpen die waarschijnlijk voor een ander smaller meubel gediend moeten hebben, op een ondoordachte manier verticaal uitgetrokken zijn geworden en dat er kleine aanpassingen doorgevoerd werden zodat het kon dienen als nieuw ontwerp voor een garderobe kast. 

En net als ik was hij er ook van overtuigd dat het geen student van Don Bosco was. Terloops vertelde hij me ook dat in de periode 1980-81 een garderobe kast van Mullens 600.000 Bfr koste ( 15.000 Euro) en dat hij om ze te sculpteren, 60.000 Bfr (1500 Euro) kreeg.  Ter vergelijking: de prijs van een vierkante meter bouwgrond in +/-1980 moet zo rond de 400-600 Bfr (10-15 euro) hebben gelegen, dan heb je een beter voorstelling van de kostprijs van een meubel bij Mullens. Dit even ter info 

Een andere school in Luik waar men de opleiding houtsnijden kon volgen was het instituut Saint-Laurent: gelegen in het centrum van Luik en eeuwige rivaal van Don Bosco wat houtsnijwerk betreft, doch met een mindere reputatie dan het Don Bosco instituut. 

Duidelijk te zien op deze foto, zelfs met strijklicht
geen diepgang of reliëf op de panelen

We denken allebei dat de sculpteur van de kast iemand is geweest van deze school. Alles wijst erop: geen traditioneel ontwerp; de afwerking en de naïviteit in de uitvoering. Dus even contact opgenomen met de toenmalige docent houtsnijden van het Saint Laurent instituut die in Chaudfontaine woont. Aan de techniek te zien deed het hem denken aan een houtsnijder uit de jaren 70 namelijk de sculpteur Daoust, uit Angleur. 

Met deze bewering schiet ik niet echt op en kan ik dus naast me neerleggen: het is zeker geen kast uit de jaren 70. Toen maar eens op zolder gekeken. Ik heb veel documentatie materiaal en in de farde van de periode Mullens kwam ik een aantal copies tegen gemaakt van tekeningen op kalkpapier en die Jean Mullens me had meegegeven om als inspiratiebron te dienen bij het ontwerpen. 

Sommige van deze tekeningen op kalk heb ik verkeerd gekopieerd en staat de tekst in spiegelschrift; andere zijn dan weer correct. Duidelijk zichtbaar is de stijl van ontwerpen die overeenkomen met het snijwerk op de kast. Er zijn vele referenties in stijl aanwezig. 

Ook is er een Franstalige tekst aanwezig op een tiental ontwerpen, die aanduiden waarvoor de ontwerpen  dienden. Een beetje een anticlimax op dit moment, maar misschien komen we in de toekomst te weten van wie deze kast heeft gesneden. 

De ornamenten op de garderobe kast.

De acanthusblad motieven zijn buiten verhouding; hebben geen diepgang;  zijn niet vloeiend mager uitgetrokken en hebben geen cohesie. De composities van de ornamenten op de deuren zijn gewoon veel te dun gesneden. 

Sommige mensen denken soms "hoe fijner iets gesneden is, hoe mooier", en ja dit klopt, maar deze garderobe kast is niet fijn gesneden, maar te dun. De gebruikelijke 5 a 7 mm diepte is gewoon niet meer aanwezig. Wat deze man heeft gedaan is alles zo dun mogelijk te snijden op één niveau zonder reliëf  en zonder karakter. 

Kleine twijgjes en takjes krijgen een korte levensduur ze breken snel, het gebeurd zelfs bij het kleuren en of afwerken van de kast twijgjes reeds afbreken, nog voor dat het meubel bij de klant geraakt.

Reeds afgebroken twijgjes 

Zo heeft de palmet centraal bovenaan op het paneel, en dit volgens de regels van de kunst toch altijd minimum 7 mm hout nodig ( in verhouding met de grootte) om tot een mooie vormgeving te komen. Nu ziet ze er plat uit met overvloed aan nerfjes-groefjes (brettées) die overdreven zijn, het ziet er een beetje uit als bruin golfkarton.

De compositie van ornamenten en het ontwerp heeft eigenlijk niets meer met de authentieke Luikse stijl te maken.  De composities zijn gebaseerd op Franse ornamenten en worden kris kras gebruikt in de compositie en dit op de meest bizarre en onlogische plaatsen, op deze manier heeft het geheel geen samenhang meer. Maar velen geïnteresseerden zullen zich laten vangen door het "fijne uiterlijk". Ik beschouw het persoonlijk, een gebrek aan fantasie. Maar iedereen mag zijn mening hebben.

De kast werd geveild voor 7600 Euro zonder veilingkosten. (+25%, 9500 Euro totaal) Toch wel wat geld voor een kast die nog maar een 30-35 jaar oud is. 

__________________________________

________________________

https://www.patrickdamiaens.nl

Het oude herenhuis van Selys-Longchamps | Crown Plaza Hotel Liège | 18de-eeuwse Chinoiserieën | 17de en 18de eeuwse Interieurs

Crown Plaza Hotel in Liège-Luik

Luik en Instituut Don Bosco
Ik kan het mij nog goed herinneren, de fantastische periode die ik tussen 1986 en 1989 in Luik heb doorgebracht. Ik volgde in deze stad namelijk een opleiding ornamentsnijden aan het gerenommeerde Instituut Don Bosco dat gelegen is aan de Rue des Wallons. Ik zat toen op 'kot' of hoe de Nederlanders zeggen op 'kamers', een van de voordelen hiervan is, dat je op deze manier, je een bijzonder goed beeld kunt vormen van deze Franssprekende Belgische stad.
Bij mijn vele educatieve wandelingen, waardoor ik de stad Luik bijzonder goed heb leren kennen, ontdek je een stad met vele gezichten, levendige wijken, het charmante, maar ook het nonchalante Luik, een fantastisch architecturaal erfgoed en je komt ook op plaatsen waar de doorsnee toerist niet komt.
Als ik spreek over Luik, krijg ik het vaak te horen dat het een vuile, hectische stad is en dat men er liever niet komt, totdat ik hun meeneem, en zijn dan bijzonder verrast en merken dat deze stad zo veel meer te bieden heeft.


De Mont Saint Martin in Luik
De Mont Saint-Martin gelegen in het westelijke deel van het oude centrum, aan de Rue du Mont Saint Martin een straat die evenwijdig loopt met de lager gelegen Boulevard de la Sauvinière was in de 17de eeuw een vertakking van de Maas maar nu één van de belangrijkste verkeersaders in het centrum van Luik. De heuvel van Publémont, of de “montagne publique” die zijn naam eigenlijk dankt aan een Benedictijnenabdij die hier in de elfde eeuw werd gebouwd, was een soort van refuge, een plaats waar de mensen konden ontsnappen en schuilen aan de overstromingen van de Maas. 
In de 17de en 18de eeuw was dit stadsdeel een patriciërs buurt, het staat er vol met groot aantal historische gebouwen en gevels. De Saint-Martin is de blikvanger in dit stadsdeel en torent hoog boven de Boulevard de la Sauvinière uit. Een gotische kerk met een mooi interieur, de sacristie herbergt oa. bijzonder mooi meubilair, een groot wandmeubel in Luikse Régence stijl, alle deuren zijn versiert met composities van religieuze trofeeën en rocailles.

In mijn studententijd wist ik dat in sommige van deze particuliere gebouwen, die zich op de Mont Saint Martin bevonden bijzonder mooie interieurs herbergde, ik had namelijk bij de aanvang van mijn studies het boek 'Meubles Styles et Decors entre Meuse et Rhin' gekocht, een naslagwerk geschreven door Dhr. Joseph Philippe, een belangrijk auteur. Hij was ook een autoriteit wat betreft zijn kennis over de historie van de stad Luik en het Luikse meubel, een belangrijk kunstkenner die ik nog persoonlijk een aantal keer heb mogen ontmoeten.
Maar even terug naar dat boek. Door de mooie plaatjes ter illustratie wist je in welke gebouwen op de Mont Saint Martin prachtige lambriseringen, mooie trappen of deuren in Luikse stijl in het interieur aanwezig waren en waarvan je wist dat je er nooit zou binnen geraken om al dat moois te aanschouwen. Een maal heb ik het lef gehad aan te bellen, het was bij de Collectie Jowa die ook gelegen was op de Mont Saint Martin, het was waarschijnlijk in die tijd de meest prestigieuze privé collectie Luikse meubelen en 18de-eeuwse kunstvoorwerpen in België. De deur bleef dicht.
De twee meest opvallende gebouwen aan het begin van de Publémont liggen zijn de aanpalende herenhuizen van 'Hôtel Sélys de Longchamps' en 'Les Comtes de Méan', twee bijzondere mooie gevels, het herenhuis 'le Sélys Longchamps', is voor wie het mocht interesseren, eigendom geweest van de Adellijke familie De Sélys Longchamps, de meest opmerkelijke personen uit deze familietak zijn Barones Sybille Michèle Emilie de Selys Longchamps, en bij wie nu nog geen belletje rinkelt, de mama van Delphine Boël.


De plastieken look van een 18de-eeuwse lambrisering

Detail van de houten trumeau gepolychromeerd,Luikse stijl

Nu bijna 30 jaar later hebben twee van deze gebouwen een andere functie gekregen en  zijn ze opgenomen in een complex van gebouwen die het Crown Plaza Hotel herbergt. In het historische deel van het *****complex, namelijk de huizen Les Comtes de Méan en Sélys Longchamps zijn er een restaurant, een feestzaal en een aantal kleinere vertrekken ondergebracht. 
Deze 17de en 18de-eeuwse vertrekken zijn beschermd erfgoed en vertoeven in een zeer goede staat. Wat ik wel vond, is dat van een aantal vertrekken die ik bezocht, onder andere,de kamer met de 18de-eeuwse Chinoiserieën, zonder veel vakmanschap, zelfs naar mijn mening, slecht gerestaureerd is geworden.
De houten lambrisering met ornamenten in Régence stijl vertoont geen diepgang en geen kleurnuances. Ik vind persoonlijk dat het geheel een plastieken uiterlijk gekregen heeft, alles is geschilderd zonder ziel en de ornamenten blinken in hoogglanslak. (zie foto hierboven) Zou het aan de 'vakman' of aan zijn kennis gelegen hebben of aan het te spenderen budget, of misschien zelfs aan de architect die probeert op deze wijze een hedendaagse design look te geven aan een historisch interieur zodat het beter aansluit bij de rest van het interieur van het hotel en op deze manier een persoonlijke stempel probeert te drukken op het project. 
Wie zal het zeggen? Ik weet alleen dat een volgende generatie(s) zich weer eens kunnen ergeren aan onze hedendaagse trend en de begane fouten probeert te herstellen,  je denkt dat we iets geleerd hebben sinds de jaren 70, maar blijkbaar herhaalt de geschiedenis zich.

Beschilderde Luikse ornamenten

Foto hierboven: Dit is een detailopname van een ornament dat zich op een houten trumeau 
(= schoorsteen bekleding), deze trumeau bevind zich in één van de gangen op het 1ste etage, het is verfwerk zonder diepgang, heeft geen nuances en bijzonder slordig, er is hier met weinig vakmanschap en passie met het penseel omgesprongen.Ik frons even mijn wenkbrauwen, te denken dat dit beschermd erfgoed is.

Crown Plaza Liège -Luik , restaurant in de  nieuwbouw

Luikse ornamenten, (gepolychromeerd)

Het herenhuis Sélys Longchamps

Aan het huidige huisnummer 9 van de Mont Saint Martin, beter bekend als het Hôtel de Selys Longchamps dat een geklasseerd gebouw is, draagt zelfs de titel “uitzonderlijk erfgoed van Wallonië. In het midden van de zestiende eeuw bewoonde leden van de illustere familie de la Marck, die Luik een prins-bisschop gaf, namelijk Erard de la Marck.(1472-1538), dit toch wel uitzonderlijk pand.
Het herenhuis werd halverwege de zeventiende eeuw eigendom van de familie de Méan , meer bepaald Francis Anthony, de laatste prins-bisschop van Luik, die werd afgezet in 1794.

Na talrijke wijzigingen door eigenaars kocht Baron Maurice de Sélys Longchamps in 1910 Les Comtes de Méan over, het is daarom dat het nu zijn naam draagt, 12 jaar lang voerde hij samen met architect Edmond Jamar een grootschalige restauratie door waarbij sommige al te sterk beschadigde elementen vervangen werden door een kopie met respect voor het verleden of door architecturale delen die afkomstig waren van oude gebouwen uit het buitenland.

Sinds 1960 en na het overlijden van de baron werd er lange tijd gewerkt aan het gebouw en kwam het achtereenvolgens in handen van verzekeraar Axa, de Stad Luik, de Compagnie des eaux en tot slot de naamloze vennootschap Royal Sélys, dat het gebouw omvormde tot een 5-sterrenhotel.

Het herenhuis van Les Comtes de Méan

Op nr. 11 van de mont St. Martin ligt het herenhuis van 'Les Comtes de Méan', waarvan de geschiedenis vaak werd verward met die van zijn buurman, het herenhuis Sélys Longchamps.

Het is een U-vormig gebouw waarvan de architectuur gebaseerd is op een centrale kern uit de vijftiende eeuw, die geleidelijk aan werd uitgebreid en die in verschillende stijlperiodes werd verbouwd en gedecoreerd.

De meest opmerkelijke elementen die bewaard gebleven zijn, maken deel uit van de gevel naar het zuiden. Op deze gevel uit baksteen en kalksteen staat de datum 1620 vermeld, die verwijst naar de uitbreiding ervan.

De gevel aan de straatkant werd ingericht met twee zijvleugels en verfraaid met  pilasters in een eclectische stijl. Aan het interieur van het gebouw is aardig gewerkt, met onder andere de bouw van een opmerkelijke balzaal, ingericht volgens neoklassieke stijl. 

Het trappenhuis van de herenwoning Sélys Longchamps

Trappenhuis Sélys-Longchamps , 1ste etage

Het Crown Plaza Hotel in Luik

Vijf jaar ontwerpen, bouwen en verbouwen dat was de tijd die nodig was om twee architecturale parels die aan de voet van de Mont Saint Martin liggen, net tegenover de hellingen van de Citadel een nieuwe ziel te geven. 
Het Crown Plaza hotel dat in het westelijke deel van Luik ligt boven de Place Saint-Lambert uit, de twee meest opvallende gebouwen aan het begin van de Publémont liggen de aanpalende herenhuizen van Le Sélys Longchamps en Les Comtes de Méan.

Ze werden lange tijd verwaarloosd, maar zijn nu omgetoverd tot een hotelcomplex dat uniek is in de hele regio.
Op de website van Crown Plaza Luik: Een groot architectonisch en economisch succes,  maakten van deze plek een unaniem geprezen renovatie, zowel wat betreft het behoud van het erfgoed als de kwaliteit van de werkzaamheden voor de opwaardering ervan.
Website: Crown plaza Hotel Liège

Crown Plaza Liège, 18de-eeuwse Chinoiserien

“Le Sélys”, gastronomisch restaurant

Op het gelijkvloers van het oude herenhuis van Sélys Longchamps bevindt zich het gastronomische restaurant “Le Sélys”.

Het maakt gebruik van een aparte ingang van het hotel en staat net als de meeste ruimten ook open voor klanten die niet in het hotel verblijven.

Le Sélys telt binnen 40 zitplaatsen en bestaat uit een aperitiefruimte en twee eetruimten, waaronder het salon Lovinfosse, dit salon is genoemd naar de kunstenaar Pierre-Michel de Lovinfosse (1752-1821), op doek geschilderde18de-eeuwse Chinoiserieën, een bijzonder populair en trendy thema voor zijn tijd, en zelfs nu, nog steeds erg smaakvol.
De gehele houten lambrisering, met daartussen de opgespannen Chinoiserieën op doek,  is gepolychromeerd en verguld, het is gesneden in Luikse Régence-stijl. Het restaurant heeft bovendien een terras dat naar het zuiden is gericht met een 50 plaatsen en biedt een adembenemend uitzicht op de Vurige Stede Luik. Drie aangrenzende privékamers zijn ook beschikbaar voor besloten bijeenkomsten, met een eventuele mogelijkheid iets te nuttigen.

Restaurant 'Le Sélys' in herenhuis van Sélys Longchamps

Hier volgen een aantal sfeerbeelden van deze 17de en 18de-eeuwse interieurs

18de-eeuwse Luikse ornamenten en Chinoiserieën van Lovinfosse

Detailopname van de deuren

Een eikenhouten trumeau met snijwerk, Luikse stijl

Een prachtig rocaille motief in Luikse stijl

http://www.patrickdamiaens.be

DE LUIKSE MEUBELEN | DE LUIKSE MEUBELKUNST | LUIKSE REGENCE STIJL

Luikse vitrinekast in het d'Ansembourg Museum

PATRICK DAMIAENS
Houtornamentist- Luikse Meubelen

De geschiedenis 
van De Luikse Meubelen

De Luikse meubelen hebben een niet te verwaarlozen plaats ingenomen in de geschiedenis van de decoratieve kunsten in West Europa. In de Middeleeuwen nam het Luikse meubel een hoog gewaardeerde plaats in. Door de bemeubeling van de kerken: Zitbanken, koorbanken, biechtstoelen,Lambriseringen enz… Tevens door het gebruik van talrijke kunstsmeedwerken.

Deze eerste gouden jaren situeren we in de 13^de en 14^de eeuw waaruit we prachtige meubels kennen in Romaans en Vroeg Romaanse stijl. 

De 15^de en 16^de eeuw geven echter een mindere indruk, ook door het ontbreken van originele stukken uit deze trieste periode voor de Luikse natie.

De succesvolle industriële nederzettingen in Luik en omgeving zetten een nieuwe glorierijke ambachtelijke periode in. Luik richtte zich op Parijs, dat de grote inspiratiebron zou worden tot het einde van de 18^de eeuw. Toch wordt het Luikse meubel geen kopie van het Franse meubel maar bewaart door zijn persoonlijke kenmerken een heel eigen karakter, dit zowel voor de kerkelijke als voor de burgerlijke meubels.

Het Prins bisschoppelijk Paleis in Luik.

Zelfs met het Franse element als uitgangspunt wist de Luikse meubelkunst zich van meet af aan los te maken en een bepaalde originaliteit te volgen. In de periode dat de Rococo uit de hand liep, Engeland en vooral Duitsland, is deze Regionale stijl het Maasland nooit karikaturaal geworden.

Hij is zich afzonderlijk gaan opstellen in een brede landstrook met brede expansie- openingen naar het Oosten. Luik werd aldus in weinig jaren een haard van creativiteit, waar het product uiteindelijk allen nog via het detail aan  een veraf gelegen Franse Hofstijl herinnert.

Tijdens de 2^de gouden periode, gedurende de 18^de eeuw, kent het Maasland een buitengewone bedrijvigheid voor de meubelmakers en vooral de meubel meubel sculpteurs. De Luikse meubelkust stond eind 17^de eeuw op een laag pitje, had niet echt een eigen stijl en traditie, aan geld was er geen gebrek, wapen, glas, staal en koolindustrie zorgde ervoor dat er een toeloop van geld was, en waar geld is, ontstaat creativiteit.   

18de Eeuwse Luikse interieur, Luikse meubelen

Door dit vacuüm ontstond spontaan en plotseling, als de explosie van een talent dat zich eeuwenlang had opgestapeld, een uitweg vond in de stijlperiodes van de zich uitbreidende Franse Hofstijlen over Europa.

Het Luikse meubel in eik kan wedijveren met het Franse meubel, door de hoge kwaliteit van het meubel zelf en door de zuiverheid van het snijwerk, vooral wat betreft de Luikse Régence stijl.

Luik in de 17de eeuw

Men gebruikte wel marqueterie maar deze techniek maar deze techniek was minder geliefd in vergelijking met het bewerkt massief eikenhout. Waar de versiering in Holland met houten inlegwerk, in Parijs met koper of Chinees lakwerk werd bereikt, daar deed de Luikse meubelmaker het volgens de oeroude logica: met het hout zelf.

Luikse meubelen  anno 2012

Hout is levende materie, organisch gegroeide structuur, dus op zichzelf reeds een meesterwerk. De warmte van de mensenhand die er zich één mee voelt, het gesprek tussen oog en boom, tussen geest en natuur, zit diep in het Luikse meubel gebeiteld. 
Florale motieven groeiden samen met het eiken tot een eenheid alsof het niet anders kon, alsof beide steeds samen zijn geweest. 

Luik maakte houten kantwerk in een aanschouwelijke rust op een ogenblik dat de ornamentiek in andere landen het meubel uitputte.

Deze affectie voor het gebeeldhouwde meubel, meestal zonder polychroom, verklaart de continuïteit in het Luikse meubel  die voortduurde gedurende de ganse 19^de eeuw. Zelfs de Empire periode kon geen enkel esthetisch stijlelement leveren dat paste binnen de karakteristieken van het Luikse meubel.

Luikse meubelen in een hedendaags interieur

Evenwel is er nooit een vaste lijn en overeenkomst gekomen tussen de talrijke meubelmakers en houtsnijders in de verschillende streken rond Luik. Vandaar de vele merkbare detail verschillen. De hoogwaardige vakkennis van de Luikse ambachtslieden uitte zich niet alleen in de meubelbranche doch eveneens in de kunstsmederij. De zilver en goudsmeedkunst, de wapenkunst en de glaskunst. Onder de regeringen van de Prins bisschoppen van Luik was de bedrijvigheid in alle takken zeer groot, vooral onder de regeringen van  Joseph-Clément van Beieren , Georges-Louis de Berghes en Jean-Theodore van Beieren ( Tussen 1694 en 1763)

MEER INFORMATIE OP MIJN WEBSITE